PHÒNG, CHỐNG THAM NHŨNG – TRÁCH NHIỆM NÊU GƯƠNG CỦA CÁN BỘ, CÔNG CHỨC, VIÊN CHỨC
Tham nhũng là một trong những nguy cơ làm suy giảm niềm tin của Nhân dân, gây thất thoát tài sản của Nhà nước, cản trở sự phát triển kinh tế – xã hội và ảnh hưởng đến hiệu lực, hiệu quả hoạt động của bộ máy công quyền. Vì vậy, phòng, chống tham nhũng là nhiệm vụ quan trọng, thường xuyên, đòi hỏi sự quyết tâm của cả hệ thống chính trị, trong đó mỗi cán bộ, công chức, viên chức phải phát huy tinh thần trách nhiệm, giữ gìn phẩm chất đạo đức và nghiêm túc chấp hành các quy định của pháp luật.
1. Nắm vững quy định pháp luật về phòng, chống tham nhũng
Luật Phòng, chống tham nhũng số 36/2018/QH14 được Quốc hội thông qua ngày 20/11/2018, có hiệu lực từ ngày 01/7/2019, là cơ sở pháp lý quan trọng trong công tác phòng ngừa, phát hiện và xử lý tham nhũng.
Theo quy định tại Điều 3 Luật Phòng, chống tham nhũng, tham nhũng là hành vi của người có chức vụ, quyền hạn đã lợi dụng chức vụ, quyền hạn đó vì vụ lợi.
Các hành vi tham nhũng có thể biểu hiện dưới nhiều hình thức như tham ô tài sản, nhận hối lộ, lợi dụng chức vụ, quyền hạn để trục lợi, nhũng nhiễu vì vụ lợi, sử dụng trái phép tài sản công hoặc can thiệp trái pháp luật vào hoạt động thực thi công vụ nhằm thu lợi bất chính.
Việc nhận diện đúng các hành vi có nguy cơ phát sinh tham nhũng giúp cán bộ, công chức, viên chức nâng cao ý thức phòng ngừa, chủ động thực hiện đúng chức trách, nhiệm vụ và góp phần xây dựng nền hành chính công khai, minh bạch, liêm chính.
2. Những yêu cầu đối với cán bộ, công chức, viên chức
Thứ nhất, thực hiện đúng chức trách, nhiệm vụ và thẩm quyền được giao.
Mỗi cán bộ, công chức, viên chức phải chấp hành nghiêm quy định của pháp luật, quy chế làm việc và quy tắc ứng xử; giải quyết công việc đúng trình tự, thủ tục, thời hạn. Không tự ý đặt thêm giấy tờ, điều kiện ngoài quy định; không gây khó khăn, phiền hà để buộc tổ chức, cá nhân phải đưa tiền hoặc lợi ích khác.
Đặc biệt, trong giải quyết thủ tục hành chính, quản lý đất đai, tài chính – ngân sách, đầu tư công, xây dựng cơ bản, thực hiện chính sách an sinh xã hội và quản lý tài sản công, cần bảo đảm công khai, minh bạch, khách quan, đúng đối tượng và đúng thẩm quyền.
Thứ hai, không nhận tiền, quà tặng hoặc lợi ích không đúng quy định.
Cán bộ, công chức, viên chức không được lợi dụng vị trí công tác để yêu cầu, gợi ý hoặc nhận tiền, tài sản, lợi ích vật chất hay phi vật chất nhằm giải quyết công việc, tạo lợi thế hoặc bỏ qua sai phạm. Việc tặng quà, nhận quà phải tuân thủ các quy định pháp luật về phòng, chống tham nhũng; không sử dụng việc biếu, tặng quà để tác động đến quyết định công vụ hoặc che giấu lợi ích bất chính.
Thứ ba, kê khai, công khai tài sản, thu nhập trung thực, đúng quy định.
Người có nghĩa vụ kê khai tài sản, thu nhập phải thực hiện đầy đủ, chính xác và đúng thời hạn; không che giấu, kê khai gian dối hoặc hợp thức hóa tài sản, thu nhập không rõ nguồn gốc. Các cơ quan, đơn vị cần thực hiện việc kê khai, công khai, quản lý và kiểm soát tài sản, thu nhập theo đúng quy định của pháp luật.
Thứ tư, chủ động phòng ngừa xung đột lợi ích.
Trong quá trình thực hiện nhiệm vụ, nếu có quan hệ hoặc lợi ích riêng có thể ảnh hưởng đến tính khách quan khi giải quyết công việc, cán bộ, công chức, viên chức cần báo cáo người có thẩm quyền và thực hiện biện pháp xử lý theo quy định. Không lợi dụng chức vụ để ưu tiên người thân, người quen hoặc can thiệp trái pháp luật vào quá trình giải quyết công việc.
Thứ năm, sử dụng tiết kiệm, hiệu quả tài sản và ngân sách nhà nước.
Tài sản công, kinh phí ngân sách và các nguồn lực được giao phải được quản lý, sử dụng đúng mục đích, tiêu chuẩn, định mức và chế độ. Không sử dụng tài sản công phục vụ lợi ích cá nhân trái quy định; không lập chứng từ khống, nâng khống giá trị hoặc thanh toán sai thực tế. Người đứng đầu cơ quan, đơn vị cần tăng cường kiểm tra, giám sát và chịu trách nhiệm theo quy định đối với lĩnh vực được phân công phụ trách.
3. Tăng cường trách nhiệm người đứng đầu, xây dựng nền hành chính liêm chính
Để phòng ngừa tham nhũng hiệu quả, các cơ quan, đơn vị cần thực hiện nghiêm các biện pháp phòng ngừa theo quy định của pháp luật; chú trọng công khai, minh bạch trong tổ chức và hoạt động, thực hiện quy tắc ứng xử, kiểm soát xung đột lợi ích, cải cách hành chính, ứng dụng công nghệ thông tin và thanh toán không dùng tiền mặt theo quy định.
Đối với chính quyền cấp xã, việc công khai thủ tục hành chính, quy trình tiếp nhận và trả kết quả, các khoản thu, chi, kế hoạch đầu tư, chính sách hỗ trợ và những nội dung phải công khai khác có ý nghĩa thiết thực trong nâng cao trách nhiệm công vụ, tạo điều kiện để Nhân dân giám sát.
Người đứng đầu cơ quan, đơn vị cần tăng cường kiểm tra nội bộ, kịp thời phát hiện và xử lý hoặc kiến nghị xử lý những hạn chế, sai phạm; thực hiện nghiêm trách nhiệm giải trình, không bao che, dung túng cho hành vi vi phạm.
Tùy tính chất, mức độ và hậu quả của hành vi, người có hành vi tham nhũng hoặc vi phạm pháp luật về phòng, chống tham nhũng có thể bị xử lý kỷ luật, xử phạt vi phạm hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự theo quy định. Trách nhiệm của người đứng đầu, cấp phó của người đứng đầu cũng được xem xét khi để xảy ra tham nhũng trong cơ quan, đơn vị thuộc phạm vi quản lý theo quy định pháp luật.
Phòng, chống tham nhũng không phải là nhiệm vụ riêng của cơ quan thanh tra hay cơ quan điều tra, mà cần được thực hiện thường xuyên trong từng vị trí công tác, từng quy trình xử lý công việc và từng quyết định liên quan đến quyền, lợi ích của Nhà nước, tổ chức và công dân.
Mỗi cán bộ, công chức, viên chức xã Hoàng Hoa Thám cần nêu cao tinh thần trách nhiệm, giữ gìn phẩm chất đạo đức, thực hành tiết kiệm, chống lãng phí, chấp hành nghiêm kỷ luật, kỷ cương hành chính; kiên quyết nói không với tham nhũng, tiêu cực, góp phần xây dựng chính quyền công khai, minh bạch, liêm chính, hoạt động hiệu lực, hiệu quả, phục vụ Nhân dân.
